Φορολόγηση διατροφής

Μεγάλες διαστάσεις έλαβε το τελευταίο διάστημα το ζήτημα του τρόπου φορολόγησης της διατροφής. Πολλά τα δημοσιεύματα από περιπτώσεις στις οποίες η φορολόγηση έφτανε στο 40% και ζητούνται εξωφρενικά ποσά από άνεργες γυναίκες στις οποίες επιδικάστηκαν κάποια βασικά ποσά για την διαβίωση τους. Ποια είναι όμως η πραγματικότητα; Τι συνέβαινε μέχρι στιγμής και τι ισχύει από εδώ και στο εξής;

Αρχικά πρέπει να διασαφηνίσουμε ότι οι φορολογικές (και όχι μόνον) αρχές αναγνωρίζουν δύο είδη διατροφών. Την διατροφή προς την διαζευγμένη σύζυγο και την διατροφή που καταβάλλεται στη σύζυγο για τα ανήλικα τέκνα και όχι για ίδια χρήση. Τις τελευταίες δεκαετίες η διατροφή προς τη σύζυγο είναι εξαιρετικά σπάνια καθώς οι εποχές των ανέργων γυναικών με δεσμούς από τον σύζυγο έχουν περάσει . Οπότε ο ντόρος για τις διατροφές συζύγων μπορεί να έγινε πρόσφατα, αλλά αφορά πολύ λίγες περιπτώσεις και κυρίως περιπτώσεις διατροφών οι οποίες έρχονται από το μακρινό παρελθόν.

Στην σύγχρονη εποχή οι διατροφές δίδονται στα παιδιά του ζευγαριού. Φυσικά τα παιδιά τίθενται υπό την επιμέλεια της συζύγου, και ο σύζυγος πληρώνει το ποσό που εκδικάζεται κατά το διαζύγιο, για τα τέκνα του και μόνον. Αυτό το ποσό φορολογικά δεν αποτελεί εισόδημα των τέκνων, οπότε κατά τη σύνταξη της δήλωσης Ε1 η σύζυγος δεν υποχρεούται να το δηλώσει σε κάποιον κωδικό ή αν θέλει να το κάνει μπορεί να το βάλει στον κωδικό 781 στα ποσά που δεν θεωρούνται εισόδημα (αν και αυτό θα ήταν εκ του περισσού). Αντίστοιχα ο σύζυγος που πληρώνει τη διατροφή δεν έχει δικαίωμα να την εμφανίσει ως δαπάνη σε κανένα κωδικό της δήλωσης φορολογίας εισοδήματος όπως είχε ορισθεί αρχικά με την ΠΟΛ 1016/07.02.2005 και παρέμεινε έτσι ως τις μέρες μας.

Αντίθετα τώρα, το ποσό της διατροφής προς τη σύζυγο έχει άλλη φορολογική αντιμετώπιση. Δηλαδή σύμφωνα με τον προηγούμενο κώδικα φορολογίας εισοδήματος, δηλαδή με το άρθρο 48 του Ν.2238/1994, το εισόδημα αυτό φορολογείται ως εισόδημα από υπηρεσίες ελευθέρων επαγγελματιών. Συγκεκριμένα ο νόμος ανέφερε στο 2δ:

2.Στο εισόδημα από υπηρεσίες ελευθερίων επαγγελμάτων περιλαμβάνεται και κάθε αμοιβή που καταβάλλεται:

…………………………………………………………

δ) Στη σύζυγο ή στο σύζυγο λόγω διατροφής, η οποία επιδικάστηκε σε αυτούς ή συμφωνήθηκε με συμβολαιογραφική πράξη. Το ποσό της διατροφής που καταβάλλεται σε τέκνα, από οποιαδήποτε αιτία, δεν θεωρείται εισόδημα τους.

Επίσης πρέπει να αναφέρουμε ότι και ο σύζυγος που απέδιδε το ποσό, είχε το δικαίωμα να το δηλώσει στην φορολογική του δήλωση και να τύχει μιας φοροελάφρυνσης από το ποσό αυτό.

Ως εκ τούτο αυτό συνέβαινε μέχρι σήμερα. Σημαντικές αντιδράσεις δεν υπήρχαν, καθώς πριν τουλάχιστον των ετών 2012 και 2013, υπήρχε και ένα αφορολόγητο όριο για όλους και επειδή οι διατροφές ως ποσό ήταν συνήθως σχετικά χαμηλές, δεν ξεπερνούσαν το αφορολόγητο όριο ως εκ τούτου δεν χρεωνόταν κάποιος πρόσθετος φόρος στον αποδέκτη ή ίσχυε η έκπτωση των δαπανών διαβίωσης (αποδείξεις) η οποία εξομάλυνε τα πράγματα. Για τα εισοδήματα όμως του 2013, όταν και καταργήθηκε η έκπτωση αποδείξεων των ελευθέρων επαγγελματιών και εφόσον οι σύζυγοι δεν τηρούν βιβλία για να μειώσουν το φόρο με δαπάνες, ολόκληρο το ποσό που εισέπραξαν ήταν πλέον φορολογήσιμο με 26%, πλέον 55% προκαταβολής φόρου για την επόμενη χρονιά που ισχύει για όλους τους επαγγελματίες…

Έπειτα από όλα αυτά και τον ντόρο που δημιουργήθηκε για την όντως ξαφνική και άδικη αντιμετώπιση, ερχόμαστε στο νέο φορολογικό κώδικα Ν.4172/2013 να δούμε τι θα ισχύσει από εδώ και πέρα για τις διατροφές των συζύγων. Δεν τίθεται αμφιβολία ότι ο νόμος είναι ξεκάθαρος. Δηλαδή στο σημείο 2β του άρθρου 14 του Ν.4172/2013, η διατροφή απαλλάσσεται πλήρως από την φορολόγηση. Συγκεκριμένα αναφέρεται:

2. Οι ακόλουθες κατηγορίες εισοδήματος από μισθωτή εργασία και συντάξεις απαλλάσσονται από το φόρο:

……………………………….
β) Η διατροφή που λαμβάνει ο/η δικαιούχος, σύμφωνα με δικαστική απόφαση ή συμβολαιογραφική πράξη.

Παρόλα αυτά, και έπειτα από την διάσταση που πήρε το θέμα στα μέσα μαζικής ενημέρωσης, χρειάστηκε η παρέμβαση της Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων η οποία εξέδωσε δελτίο τύπου για το θέμα στις 17 Σεπτεμβρίου 2014 με το οποίο εξηγεί απόλυτα το νέο φορολογικό καθεστώς της διατροφής. Φυσικά δεν κάνει κάποια παρέμβαση για τον επιπλέον φόρο που κλήθηκαν φέτος να πληρώσουν διαζευγμένοι σύζυγοι που εισέπραξαν διατροφή μέσα στο 2013, αλλά τουλάχιστον ξεκαθαρίζει πλήρως το τι θα ισχύει από 01.01.2014 και μετά , με ένα νέο καθεστώς το οποίο είναι και πιο ευνοϊκό από το προηγούμενο.

moneyguru.gr